Bifidobacterium lactis (B. animalis subsp. lactis, np. BB-12, HN019, Bi-07): co mówią badania naukowe
Bifidobacterium animalis subsp. lactis (B. lactis) badano głównie pod kątem pasażu jelitowego i zaparć, biegunki i zakażeń u dzieci, infekcji dróg oddechowych oraz laboratoryjnych wskaźników odporności u osób starszych. W jednej metaanalizie stwierdzono nieco częstsze wypróżnienia u zdrowych dorosłych, a w innej krótszą ostrą biegunkę u dzieci, ale w trzech RCT szczepu HN019 w zaparciu czynnościowym główne wyniki nie różniły się od placebo, a wyniki dotyczące zakażeń zależą od szczepu i badania.
Opis wyników badań, nie porada medyczna. Na tej stronie nie ma produktów, cen ani linków do sklepów. Opracowanie redakcji na podstawie abstraktów badań; recenzja eksperta niezależnego od sprzedaży jest w przygotowaniu. Stan na 26.10.2026.
Porównanie suplementów ze składnikiem: Bifidobacterium lactis (B. animalis subsp. lactis, np. BB-12, HN019, Bi-07) w porównywarce.
Podsumowanie wyników
Wynik dotyczy parametru mierzonego w badaniach. Siła dowodów: wysoka umiarkowana niska bardzo niska
Podstawowe informacje
Bifidobacterium animalis subsp. lactis to podgatunek bifidobakterii, często nazywany w skrócie Bifidobacterium lactis lub B. lactis. W cytowanych badaniach podawano go w kapsułkach, tabletkach, mleku albo mieszance dla niemowląt, a ilość bakterii wyrażano w jednostkach tworzących kolonie (CFU).
Wyniki różnią się między szczepami; najczęściej badane są BB-12 (Bb12), HN019, Bi-07 i Bl-04. Wyników preparatów łączących B. lactis z innymi bakteriami nie przypisujemy samemu B. lactis.
Wyniki badań
Czas pasażu jelitowego i częstość wypróżnień
W metaanalizie 13 RCT u zdrowych dorosłych B. lactis wiązał się z częstszymi wypróżnieniami (SMD 0,26; 95% CI 0,13–0,39), a w analizie podgrup krótszy czas pasażu przez okrężnicę stwierdzono w badaniach trwających do 14 dni; bólu brzucha i wzdęć nie zmienił. W metaanalizie 15 badań różnych probiotyków (675 osób) wyraźne skrócenie czasu pasażu dotyczyło szczepów HN019 (SMD 0,67) i DN-173 010 (SMD 0,54), a dla innych szczepów zmiany były pomijalne. W RCT u 100 dorosłych z czynnościowymi objawami żołądkowo-jelitowymi HN019 przez 14 dni skrócił czas pasażu zależnie od dawki (np. z 49 do 21 godzin przy 17,2 mld CFU/d; po placebo bez zmian). W RCT u 1248 zdrowych dorosłych z rzadkimi wypróżnieniami i dyskomfortem brzusznym BB-12 przez 4 tygodnie zwiększał średnią częstość wypróżnień, ale odsetek osób z częstszymi wypróżnieniami przez co najmniej połowę czasu (OR 1,31; 95% CI 0,98–1,75) i ulga w dyskomforcie brzusznym nie różniły się istotnie od placebo; przy ostrzejszym kryterium (wzrost o co najmniej 1 dzień z wypróżnieniem w tygodniu) różnica była istotna (OR 1,55; 95% CI 1,22–1,96).[1–4]
2 metaanalizy (13 RCT; 15 badań, n = 675) + 2 RCT (n = 100 i n = 1248)
Zaparcie czynnościowe u dorosłych
W metaanalizie 30 RCT probiotyków u dorosłych z przewlekłym zaparciem częstsze wypróżnienia stwierdzono m.in. dla B. lactis, przy dużej niejednorodności i ryzyku błędu systematycznego; w innej metaanalizie (15 RCT) wynik dla samego B. lactis nie był istotny (WMD 1,34 wypróżnienia na tydzień; 95% CI −0,27 do 2,94). W RCT u 228 dorosłych HN019 przez 28 dni nie zmienił czasu pasażu przez okrężnicę ani objawów; częstsze wypróżnienia odnotowano tylko w analizie post hoc u 65 osób z co najwyżej 3 wypróżnieniami tygodniowo. W dwóch 8-tygodniowych RCT (229 osób w Chinach oraz badanie wieloośrodkowe we Francji) HN019 nie zwiększył liczby pełnych spontanicznych wypróżnień w porównaniu z placebo.[5–9]
2 metaanalizy (30 i 15 RCT różnych probiotyków) + 3 RCT szczepu HN019 (w tym n = 228 i n = 229)
Biegunka i zakażenia przewodu pokarmowego u dzieci: profilaktyka
W przeglądzie systematycznym mieszanek dla niemowląt dodatek Bb12 wiązał się z mniejszą liczbą epizodów zakażeń przewodu pokarmowego. W RCT w żłobkach (201 niemowląt w wieku 4–10 miesięcy) epizodów biegunki było mniej po mieszance z BB-12 niż w grupie kontrolnej (średnio 0,13 vs 0,31), a po L. reuteri jeszcze mniej (0,02). W RCT u 210 dzieci w placówkach opieki dziennej BB-12 przez 3 miesiące nie zmienił liczby zakażeń przewodu pokarmowego i dróg oddechowych.[13, 14, 16]
1 przegląd systematyczny (20 publikacji o mieszankach z probiotykami) + 2 RCT (n = 201 i 210)
Infekcje dróg oddechowych
W RCT u 109 niemowląt BB-12 (10 mld CFU/d w tabletkach) od 1.–2. do 8. miesiąca życia wiązał się z rzadszymi infekcjami dróg oddechowych (65% vs 94%; RR 0,69), a przy podawaniu do 2. roku życia 87% vs 100% (RR 0,87; 95% CI 0,76–1,00). W RCT u 192 niemowląt w wieku 6–12 miesięcy potwierdzone przez lekarza infekcje górnych dróg oddechowych wystąpiły u 0% dzieci z mieszanką z HN019 i u 9,4% w grupie kontrolnej (łącznie 8 przypadków we wszystkich trzech grupach badania), natomiast w dwóch RCT z BB-12 w żłobkach i placówkach opieki dziennej oraz w przeglądzie mieszanek z Bb12 nie stwierdzono różnic. U 465 aktywnych fizycznie dorosłych szczep Bl-04 (2 × 10⁹ CFU/d) wiązał się z niższym ryzykiem infekcji górnych dróg oddechowych (HR 0,73; 95% CI 0,55–0,95), a połączenie Lactobacillus acidophilus NCFM z Bi-07 nie różniło się istotnie od placebo (HR 0,81).[13, 14, 16–20]
1 przegląd systematyczny + 6 publikacji z 5 RCT (n = 109–465)
Laboratoryjne wskaźniki odporności u osób starszych (nie częstość infekcji)
Cytowane badania mierzyły wskaźniki odporności we krwi (głównie aktywność komórek odpornościowych oznaczaną w próbkach krwi, ex vivo), a nie częstość infekcji. W metaanalizie 4 badań kontrolowanych u zdrowych osób starszych HN019 wiązał się z wyższą zdolnością fagocytarną granulocytów (SMD 0,74; 95% CI 0,38–1,11) i aktywnością cytotoksyczną komórek NK, czyli naturalnych zabójców (SMD 0,43; 95% CI 0,08–0,78); autorzy wskazują na małą liczbę badań, krótką obserwację i ocenę jednego szczepu. W badaniu u 30 osób bez grupy placebo mleko z HN019 przez 3 tygodnie wiązało się z wyższym odsetkiem limfocytów T i komórek NK oraz wyższą aktywnością fagocytów. W RCT typu crossover u 37 osób starszych Bi-07 (10⁹ CFU/d przez 3 tygodnie) wiązał się z wyższą aktywnością fagocytarną monocytów i granulocytów, bez zmian innych parametrów; z powodu efektu przeniesienia analizowano tylko pierwszy okres badania. W RCT u mieszkańców domów opieki połączenie LGG z BB-12 (do 12 miesięcy) nie zmieniło badanych wskaźników we krwi, w tym fagocytozy; w podgrupie szczepionej przeciw grypie serokonwersja na jeden ze szczepów wirusa była częstsza niż po placebo (47% vs 15%).[21–24]
1 metaanaliza (4 badania kontrolowane) + 1 badanie bez placebo (n = 30) + 2 RCT (n = 37; RCT połączenia z LGG)
Kontekst medyczny: ostra biegunka u dzieci
W metaanalizie sieciowej 84 RCT (21 interwencji) biegunka po B. lactis trwała krócej niż po placebo (MD −0,98 dnia; 95% CI −1,82 do −0,14; według autorów umiarkowana pewność dowodów). W RCT u 50 hospitalizowanych dzieci w wieku 1–23 miesięcy mleko modyfikowane z B. lactis przez tydzień wiązało się z krótszą biegunką niż to samo mleko bez probiotyku (3,12 vs 4,10 dnia), bez różnic w gorączce i wymiotach. W RCT u 111 dzieci w wieku 0–3 lat po szczepie BLa80 biegunka trwała 122,6 godziny, a po placebo 148,4 godziny.[10–12]
1 metaanaliza sieciowa (84 RCT różnych probiotyków, 13 443 dzieci) + 2 RCT (n = 50 i n = 111)
Kontekst medyczny: zakażenia szpitalne u hospitalizowanych dzieci
W RCT u 727 hospitalizowanych dzieci B. animalis subsp. lactis (10⁹ CFU/d przez cały pobyt; streszczenie nie podaje szczepu) nie zmniejszył częstości zakażeń szpitalnych przewodu pokarmowego i dróg oddechowych (IRR 0,76; 95% CI 0,41–1,36) ani czasu ich trwania i długości hospitalizacji. Autorzy zaznaczają, że zakażeń szpitalnych było ogółem mniej, niż zakładano.[15]
1 RCT (n = 727)
Dawki i bezpieczeństwo
Dawki stosowane w badaniach
HN019: 1,8 i 17,2 mld CFU/d przez 14 dni (czas pasażu), 1 × 10⁹–1 × 10¹⁰ CFU/d przez 4–8 tygodni (zaparcie czynnościowe) i 5 × 10⁹–5 × 10¹⁰ CFU/d przez 3 tygodnie u osób starszych. BB-12: 1 lub 10 mld CFU/d przez 4 tygodnie u dorosłych (z podobnym efektem obu dawek), 10 mld CFU/d u niemowląt i 10⁹ CFU/d u dzieci w placówkach opieki dziennej. Bl-04: 2 × 10⁹ CFU/d; Bi-07: 10⁹ CFU/d; BLa80 w ostrej biegunce u dzieci: 5 × 10⁹ CFU/d.[3, 4, 7, 8, 12, 16, 17, 20, 22, 23]
Bezpieczeństwo
W cytowanych RCT B. lactis był dobrze tolerowany: w badaniu HN019 u 100 dorosłych nie zgłoszono zdarzeń niepożądanych, w RCT u 228 osób odnotowano 3 zdarzenia uznane za mało prawdopodobnie związane z interwencją (w tym 1 po placebo), a w RCT we Francji nie stwierdzono problemów z bezpieczeństwem. U niemowląt karmionych mieszanką z HN019 nie było zdarzeń niepożądanych związanych z interwencją, a w przeglądzie mieszanek z probiotykami nie stwierdzono zastrzeżeń dotyczących wzrostu i działań niepożądanych. Bifidobakterie rzadko wywołują zakażenia inwazyjne: w norweskiej serii 15 przypadków bakteriemii (w tym 2 izolaty B. animalis) chorzy byli głównie w skrajnym wieku, wielu z ciężkim upośledzeniem odporności, a u dwóch starszych osób zakażenie uznano za przyczynę zgonu (gatunku tych przypadków abstrakt nie podaje).[3, 7, 9, 13, 19, 25]
Ograniczenia dowodów
Wyniki zależą od szczepu: w metaanalizie czasu pasażu wyraźne skrócenie dotyczyło tylko niektórych szczepów, a metaanalizy zaparcia łączą różne szczepy B. lactis, przy dużej niejednorodności i ryzyku błędu systematycznego. Wyników połączeń z innymi bakteriami (L. acidophilus NCFM z Bi-07, LGG z BB-12) nie można przypisać samemu B. lactis. Dane o ostrej biegunce u dzieci pochodzą z metaanalizy sieciowej i małych RCT (50 i 111 dzieci). Wyniki u osób starszych dotyczą wskaźników laboratoryjnych, a nie częstości zakażeń. Cytowane prace nie obejmują badań u kobiet w ciąży.[2, 5, 6, 10–12, 20–24]
Źródła
- przegląd systematyczny z metaanalizą Effects of Bifidobacterium animalis subspecies lactis supplementation on gastrointestinal symptoms: systematic review with meta-analysis. Nutrition reviews, 2022. PubMed 34918142 · DOI
- metaanaliza Contemporary meta-analysis of short-term probiotic consumption on gastrointestinal transit. World journal of gastroenterology, 2016. PubMed 27275105 · DOI
- RCT Dose-response effect of Bifidobacterium lactis HN019 on whole gut transit time and functional gastrointestinal symptoms in adults. Scandinavian journal of gastroenterology, 2011. PubMed 21663486 · DOI
- RCT Effect of the probiotic strain Bifidobacterium animalis subsp. lactis, BB-12®, on defecation frequency in healthy subjects with low defecation frequency and abdominal discomfort: a randomised, double-blind, placebo-controlled, parallel-group trial. The British journal of nutrition, 2015. PubMed 26382580 · DOI
- przegląd systematyczny z metaanalizą Probiotics and synbiotics in chronic constipation in adults: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Clinical nutrition (Edinburgh, Scotland), 2022. PubMed 36372047 · DOI
- metaanaliza Meta-analysis of randomized controlled trials of the effects of probiotics on functional constipation in adults. Clinical nutrition (Edinburgh, Scotland), 2020. PubMed 32005532 · DOI
- RCT Effects of 28-day Bifidobacterium animalis subsp. lactis HN019 supplementation on colonic transit time and gastrointestinal symptoms in adults with functional constipation: A double-blind, randomized, placebo-controlled, and dose-ranging trial. Gut microbes, 2018. PubMed 29227175 · DOI
- RCT Eight-Week Supplementation With Bifidobacterium lactis HN019 and Functional Constipation: A Randomized Clinical Trial. JAMA network open, 2024. PubMed 39356506 · DOI
- RCT Effect of an 8-Week Bifidobacterium lactis HN019 Supplementation on Functional Constipation: A Multi-Center, Triple-Blind, Randomized, Placebo-Controlled Trial. Molecular nutrition & food research, 2025. PubMed 40320938 · DOI
- metaanaliza sieciowa Which Probiotic Is the Most Effective for Treating Acute Diarrhea in Children? A Bayesian Network Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Nutrients, 2021. PubMed 34959871 · DOI
- RCT Bifidobacterium lactis in Treatment of Children with Acute Diarrhea. A Randomized Double Blind Controlled Trial. Open access Macedonian journal of medical sciences, 2015. PubMed 27275258 · DOI
- RCT Adjudicative efficacy of Bifidobacterium animalis subsp. lactis BLa80 in treating acute diarrhea in children: a randomized, double-blinded, placebo-controlled study. European journal of clinical nutrition, 2024. PubMed 38467857 · DOI
- przegląd systematyczny To add or not to add probiotics to infant formulae? An updated systematic review. Beneficial microbes, 2017. PubMed 28856907 · DOI
- RCT Effect of a probiotic infant formula on infections in child care centers: comparison of two probiotic agents. Pediatrics, 2005. PubMed 15629974 · DOI
- RCT Bifidobacterium animalis subsp. lactis fails to prevent common infections in hospitalized children: a randomized, double-blind, placebo-controlled study. The American journal of clinical nutrition, 2015. PubMed 25733653 · DOI
- RCT Bifidobacterium animalis subsp. lactis in prevention of common infections in healthy children attending day care centers - Randomized, double blind, placebo-controlled study. Clinical nutrition (Edinburgh, Scotland), 2016. PubMed 26031908 · DOI
- RCT Bifidobacterium animalis subsp. lactis BB-12 in reducing the risk of infections in infancy. The British journal of nutrition, 2011. PubMed 20863419 · DOI
- RCT Bifidobacterium animalis subsp. lactis BB-12 in reducing the risk of infections in early childhood. Pediatric research, 2016. PubMed 26372517 · DOI
- RCT Comparison of two probiotics in follow-on formula: Bifidobacterium animalis subsp. lactis HN019 reduced upper respiratory tract infections in Chinese infants. Beneficial microbes, 2022. PubMed 36004715 · DOI
- RCT Probiotic supplementation for respiratory and gastrointestinal illness symptoms in healthy physically active individuals. Clinical nutrition (Edinburgh, Scotland), 2014. PubMed 24268677 · DOI
- przegląd systematyczny z metaanalizą The Effect of Bifidobacterium animalis ssp. lactis HN019 on Cellular Immune Function in Healthy Elderly Subjects: Systematic Review and Meta-Analysis. Nutrients, 2017. PubMed 28245559 · DOI
- badanie kliniczne bez grupy placebo Enhancement of immunity in the elderly by dietary supplementation with the probiotic Bifidobacterium lactis HN019. The American journal of clinical nutrition, 2001. PubMed 11722966 · DOI
- RCT (crossover) Consumption of Bifidobacterium lactis Bi-07 by healthy elderly adults enhances phagocytic activity of monocytes and granulocytes. Journal of nutritional science, 2013. PubMed 25191600 · DOI
- RCT (połączenie z LGG) Combination of the Probiotics Lacticaseibacillus rhamnosus GG and Bifidobacterium animalis subsp. lactis, BB-12 Has Limited Effect on Biomarkers of Immunity and Inflammation in Older People Resident in Care Homes: Results From the Probiotics to Reduce Infections iN CarE home reSidentS Randomized, Controlled Trial. Frontiers in immunology, 2021. PubMed 33746986 · DOI
- seria przypadków z analizą genomową Bifidobacterium Bacteremia: Clinical Characteristics and a Genomic Approach To Assess Pathogenicity. Journal of clinical microbiology, 2017. PubMed 28490487 · DOI
Rekordy z PubMed (NCBI), stan na 26.10.2026. Każde źródło sprawdzone automatycznie: istnieje, tytuł, rok i DOI zgadzają się z rekordem. Redakcja CzysteSuplementy.pl.