Co mówią badania

Saccharomyces boulardii (drożdże probiotyczne): co mówią badania naukowe

Saccharomyces boulardii badano głównie w biegunce poantybiotykowej, jako dodatek do leczenia zakażenia Helicobacter pylori, w ostrej biegunce u dzieci i w biegunce podróżnych. W metaanalizie 21 RCT biegunka poantybiotykowa występowała rzadziej (duże RCT u hospitalizowanych dorosłych tego nie potwierdziło), a u ciężko chorych z centralnym cewnikiem żylnym opisywano zakażenia krwi tymi drożdżami (fungemię).

25prac w źródłach
8badanych obszarów
5efekt korzystny
2niejednoznaczne
1efekt niekorzystny

Opis wyników badań, nie porada medyczna. Na tej stronie nie ma produktów, cen ani linków do sklepów. Opracowanie redakcji na podstawie abstraktów badań; recenzja eksperta niezależnego od sprzedaży jest w przygotowaniu. Stan na 25.10.2026.

Porównanie suplementów ze składnikiem: Saccharomyces boulardii (drożdże probiotyczne) w porównywarce.

Podsumowanie wyników

Wynik dotyczy parametru mierzonego w badaniach. Siła dowodów: wysoka umiarkowana niska bardzo niska

Biegunka poantybiotykowadzieci i dorośli przyjmujący antybiotyki, ambulatoryjnie i w szpitalu1 metaanaliza (21 RCT, n = 4780) + 2 RCT (n = 269 i n = 477)efekt korzystnyumiarkowanaBiegunka podróżnychpodróżni wyjeżdżający do odległych krajów o gorszych warunkach higienicznych1 metaanaliza (6 RCT różnych probiotyków) + 1 RCT (n = 3000)efekt korzystnyniskaBezpieczeństwo: zakażenia krwi drożdżami (fungemia) u ciężko chorychchorzy hospitalizowani, zwłaszcza na oddziałach intensywnej terapii (OIOM), z cewnikiem naczyniowym albo z żywieniem pozajelitowym lub dojelitowym2 przeglądy opisów przypadków (92 i 108 przypadków) + 2 badania retrospektywne + 1 seria przypadków (7 chorych)efekt niekorzystnyniska
Kontekst medyczny: badania u chorych, żywienie kliniczne pod nadzorem lekarza
Kontekst medyczny: eradykacja Helicobacter pylori (dodatek do leczenia)dorośli i dzieci z zakażeniem H. pylori leczeni schematami potrójnymi lub poczwórnymi z bizmutem; pod nadzorem lekarza5 metaanaliz RCT (10–19 badań; największa podana liczebność 3592 osoby w 18 RCT; w tym 1 u dzieci: 15 RCT, n = 2156)efekt korzystnyumiarkowanaKontekst medyczny: zakażenie Clostridioides difficiledzieci i dorośli leczeni antybiotykami oraz dorośli z biegunką wywołaną przez C. difficile leczeni wankomycyną lub metronidazolem; pod nadzorem lekarza1 metaanaliza (podgrupy: 2 i 9 RCT) + 1 przegląd systematyczny (4 RCT) + 2 RCT (n = 124 i n = 120)niejednoznaczneniskaKontekst medyczny: zespół jelita drażliwegodorośli i dzieci z zespołem jelita drażliwego (IBS); pod nadzorem lekarza2 metaanalizy RCT z analizą według szczepów (42 RCT, n = 3856; 32 prace)niejednoznaczneniskaKontekst medyczny: martwicze zapalenie jelit u wcześniakówwcześniaki; pod nadzorem lekarza1 metaanaliza (10 RCT, n = 1264)efekt korzystnyniskaKontekst medyczny: ostra biegunka u dziecidzieci z ostrą biegunką (ostrym nieżytem żołądkowo-jelitowym); leczenie pod nadzorem lekarza1 metaanaliza (29 RCT) + 1 sieciowa metaanaliza (84 RCT różnych probiotyków, n = 13 443)efekt korzystnybardzo niska

Podstawowe informacje

Saccharomyces boulardii to drożdże (grzyb, nie bakteria) opisywane jako podtyp Saccharomyces cerevisiae, czyli drożdży piekarskich i piwowarskich. W jednym z opisanych szpitali stosowane metody nie odróżniały ich w posiewach krwi.

W cytowanych badaniach klinicznych podawano zwykle kapsułki z żywymi drożdżami w dawkach 250–1000 mg na dobę; w opisanej serii przypadków z OIOM stosowano saszetki po 500 mg (1–2 g na dobę), a w części nowszych prac dawkę wyrażano w jednostkach tworzących kolonie (CFU).

Wyniki badań

Biegunka poantybiotykowa

efekt korzystnyumiarkowanadzieci i dorośli przyjmujący antybiotyki, ambulatoryjnie i w szpitalu

W metaanalizie 21 RCT (4780 osób) biegunka poantybiotykowa wystąpiła u 8,5% osób przyjmujących S. boulardii i u 18,7% w grupach kontrolnych (RR 0,47; 95% CI 0,38–0,57), z podobnym efektem u dzieci (6 RCT, RR 0,43) i dorosłych (15 RCT, RR 0,49). W RCT u 269 dzieci leczonych antybiotykiem z powodu zapalenia ucha lub zakażenia dróg oddechowych biegunka po S. boulardii (250 mg dwa razy dziennie) wystąpiła u 8% vs 23% po placebo. Wieloośrodkowe RCT u hospitalizowanych dorosłych (250 mg dwa razy dziennie) przerwano po włączeniu 477 osób z powodu małej szansy wykazania efektu; częstość biegunki nie różniła się (HR 1,02; 95% CI 0,55–1,90).[1–3]

1 metaanaliza (21 RCT, n = 4780) + 2 RCT (n = 269 i n = 477)

Biegunka podróżnych

efekt korzystnyniskapodróżni wyjeżdżający do odległych krajów o gorszych warunkach higienicznych

W metaanalizie RCT probiotyków u podróżnych S. boulardii CNCM I-745 wiązał się z rzadszą biegunką (RR 0,79; 95% CI 0,72–0,87); włączano tylko szczepy badane w co najmniej 2 RCT. W badaniu z placebo u 3000 austriackich podróżnych (250 mg lub 1000 mg) biegunka występowała istotnie rzadziej, a efekt zależał od regularności przyjmowania i od dawki, z tendencją do różnic między regionami; streszczenie nie podaje liczb.[16, 17]

1 metaanaliza (6 RCT różnych probiotyków) + 1 RCT (n = 3000)

Bezpieczeństwo: zakażenia krwi drożdżami (fungemia) u ciężko chorych

efekt niekorzystnyniskachorzy hospitalizowani, zwłaszcza na oddziałach intensywnej terapii (OIOM), z cewnikiem naczyniowym albo z żywieniem pozajelitowym lub dojelitowym

W przeglądzie 92 przypadków inwazyjnych zakażeń Saccharomyces najczęstszymi czynnikami predysponującymi były cewnik naczyniowy i antybiotykoterapia, a S. boulardii odpowiadał za 51,3% fungemii; zakażeni nim chorzy częściej niż zakażeni S. cerevisiae mieli prawidłową odporność i lepsze rokowanie. Wśród 108 przypadków fungemii z lat 2005–2022 probiotyk z S. boulardii otrzymywało 67,6% chorych; z taką fungemią wiązały się m.in. pobyt na OIOM oraz żywienie pozajelitowe lub dojelitowe, a śmiertelność całkowita wyniosła 36,1%. W 5 szpitalach w Finlandii co najmniej 20 z 46 chorych z fungemią Saccharomyces przyjmowało ten probiotyk (OR 14 względem chorych z bakteriemią lub kandydemią). W innym szpitalu fungemię stwierdzono u 18 z 16 404 chorych otrzymujących S. boulardii (0,11%), częściej na OIOM (OR 6,55); według autorów ryzyko nie przewyższało ryzyka innych szpitalnych zakażeń krwi. Na jednym OIOM opisano 7 fungemii u chorych wentylowanych mechanicznie, z centralnym cewnikiem żylnym; 6 z nich wcześniej otrzymywało S. boulardii.[21–25]

2 przeglądy opisów przypadków (92 i 108 przypadków) + 2 badania retrospektywne + 1 seria przypadków (7 chorych)

Kontekst medyczny: eradykacja Helicobacter pylori (dodatek do leczenia)

efekt korzystnyumiarkowanadorośli i dzieci z zakażeniem H. pylori leczeni schematami potrójnymi lub poczwórnymi z bizmutem; pod nadzorem lekarza

W metaanalizie z 2026 r. (19 RCT z placebo) odsetek eradykacji był wyższy u dorosłych (15 RCT; RR 1,07; 95% CI 1,03–1,10; o 5,7 punktu procentowego) i dzieci (3 RCT; RR 1,12) przy umiarkowanej pewności dowodów, a działania niepożądane leczenia wystąpiły u 19,7% vs 36,0% (niska pewność). Zbliżone wyniki dały metaanalizy 11 RCT (eradykacja 80% vs 71%), 18 RCT (RR 1,09), 10 RCT terapii poczwórnej z bizmutem (RR 1,08) i 15 RCT u dzieci (87,7% vs 75,9%); w dwóch pierwszych biegunka związana z leczeniem była rzadsza (RR 0,51 i 0,33).[8–12]

5 metaanaliz RCT (10–19 badań; największa podana liczebność 3592 osoby w 18 RCT; w tym 1 u dzieci: 15 RCT, n = 2156)

Kontekst medyczny: zakażenie Clostridioides difficile

niejednoznaczneniskadzieci i dorośli leczeni antybiotykami oraz dorośli z biegunką wywołaną przez C. difficile leczeni wankomycyną lub metronidazolem; pod nadzorem lekarza

W metaanalizie badań biegunki poantybiotykowej ryzyko biegunki wywołanej przez C. difficile było niższe u dzieci (2 RCT, n = 579; RR 0,25; 95% CI 0,08–0,73), ale nie u dorosłych (9 RCT, n = 1441; RR 0,8; 95% CI 0,47–1,34). W RCT u 124 dorosłych z czynną chorobą wywołaną przez C. difficile, leczonych antybiotykiem z S. boulardii (1 g/d przez 4 tygodnie) lub placebo, nawrót był rzadszy u osób z wcześniejszymi epizodami (34,6% vs 64,7%), ale nie po pierwszym epizodzie (19,3% vs 24,2%). W RCT u 120 chorych leczonych wankomycyną wyleczenie kliniczne było podobne (98,4% vs 98,3%), a nawroty rzadsze (1,7% vs 13,1%). Przegląd 4 RCT ocenił rolę S. boulardii w profilaktyce pierwotnej jako słabo określoną.[1, 5–7]

1 metaanaliza (podgrupy: 2 i 9 RCT) + 1 przegląd systematyczny (4 RCT) + 2 RCT (n = 124 i n = 120)

Kontekst medyczny: zespół jelita drażliwego

niejednoznaczneniskadorośli i dzieci z zespołem jelita drażliwego (IBS); pod nadzorem lekarza

W metaanalizie 42 RCT różnych probiotyków (3856 osób) S. boulardii CNCM I-745 wiązał się z częstszą ulgą w bólu brzucha (RR 1,5; 95% CI 1,1–2,1). W metaanalizie z 2026 r. (10 szczepów, porównania z placebo) wyniki dla tego szczepu były sprzeczne.[18, 19]

2 metaanalizy RCT z analizą według szczepów (42 RCT, n = 3856; 32 prace)

Kontekst medyczny: martwicze zapalenie jelit u wcześniaków

efekt korzystnyniskawcześniaki; pod nadzorem lekarza

W metaanalizie 10 RCT (1264 wcześniaków) martwicze zapalenie jelit (stopień co najmniej II) występowało rzadziej w grupie S. boulardii (RR 0,56; 95% CI 0,36–0,89), podobnie jak nietolerancja karmienia (RR 0,52). Nie stwierdzono różnic w częstości posocznicy (RR 0,84; 95% CI 0,61–1,17) ani zgonów (RR 1,12; 95% CI 0,46–2,70), a działania niepożądane nie były raportowane.[20]

1 metaanaliza (10 RCT, n = 1264)

Kontekst medyczny: ostra biegunka u dzieci

efekt korzystnybardzo niskadzieci z ostrą biegunką (ostrym nieżytem żołądkowo-jelitowym); leczenie pod nadzorem lekarza

W metaanalizie 29 RCT biegunka trwała krócej po S. boulardii (23 RCT, n = 3450; MD −1,06 dnia; 95% CI −1,32 do −0,79), a pobyt w szpitalu o 0,85 dnia (8 RCT), przy dużej niejednorodności (I² 90–91%) i bardzo niskiej jakości dowodów; tylko 1 badanie było w pełni zaślepione. W sieciowej metaanalizie 84 RCT różnych probiotyków (13 443 dzieci) czas biegunki po S. boulardii był krótszy o 1,25 dnia niż po placebo (umiarkowana pewność według autorów).[13, 14]

1 metaanaliza (29 RCT) + 1 sieciowa metaanaliza (84 RCT różnych probiotyków, n = 13 443)

Dawki i bezpieczeństwo

Dawki stosowane w badaniach

W biegunce poantybiotykowej podawano 250 mg dwa razy dziennie w czasie antybiotykoterapii (u hospitalizowanych dorosłych także przez 7 dni po niej). W zakażeniu C. difficile, razem z antybiotykiem: 1 g/d przez 4 tygodnie albo 2 × 250 mg co 12 godzin przez 10 dni. Przy terapii poczwórnej z bizmutem wyższą eradykację H. pylori stwierdzono przy 500 i 1000 mg/d, a w metaanalizie z 2026 r. efekt nie zależał od dawki ani czasu podawania (jej autorzy opisują schemat 5 × 10⁹–1 × 10¹⁰ CFU/d przez 10–14 dni). W biegunce podróżnych badano 250 i 1000 mg, a na OIOM stosowano 1–2 g/d.[2, 3, 5, 6, 8, 11, 17, 25]

Bezpieczeństwo

W jednym RCT dotyczącym C. difficile nie odnotowano poważnych działań niepożądanych związanych z S. boulardii, w drugim częstość zdarzeń niepożądanych nie różniła się od placebo, a w przeglądzie 4 RCT częściej zgłaszano pragnienie i zaparcia. W przeglądzie Cochrane probiotyków u dzieci przyjmujących antybiotyki (33 RCT, różne szczepy) żadne z 24 RCT z danymi o zdarzeniach niepożądanych nie opisało poważnych zdarzeń przypisanych probiotykom; autorzy wskazują jednak na poważne zdarzenia z badań obserwacyjnych u ciężko chorych lub z obniżoną odpornością dzieci, m.in. z centralnym cewnikiem żylnym. Fungemię opisano też u chorego nieprzyjmującego preparatu, a jako możliwą drogę zakażenia wskazano zanieczyszczenie cewnika. Autorzy przeglądu z 2005 r. wskazali na potrzebę szczególnej ostrożności, a autorzy serii przypadków z OIOM nie zalecali S. boulardii u krytycznie chorych.[4–7, 21, 25]

Ograniczenia dowodów

Wiele badań miało wysokie ryzyko błędu systematycznego (w metaanalizie ostrej biegunki u dzieci tylko 17% badań odpowiednio ukryło przydział do grup). Metaanalizy łączą różne preparaty i dawki, a szczep (CNCM I-745) podaje tylko część abstraktów. W RCT u 415 dorosłych z ostrą biegunką S. boulardii porównywano z loperamidem z symetykonem (nie z placebo); objawy ustępowały po nim wolniej (mediana czasu do ostatniego luźnego stolca 28,5 vs 14,0–14,9 godziny). W metaanalizie z 2015 r. odsetek eradykacji H. pylori był niezadowalający po samej terapii potrójnej i nadal niższy od pożądanego z dodatkiem S. boulardii. Dane o fungemii pochodzą z opisów przypadków i badań retrospektywnych. Cytowane prace nie obejmują badań u kobiet w ciąży.[9, 13, 15, 22, 24]

Źródła

  1. przegląd systematyczny z metaanalizą Systematic review with meta-analysis: Saccharomyces boulardii in the prevention of antibiotic-associated diarrhoea. Alimentary pharmacology & therapeutics, 2015. PubMed 26216624 · DOI
  2. RCT Saccharomyces boulardii in the prevention of antibiotic-associated diarrhoea in children: a randomized double-blind placebo-controlled trial. Alimentary pharmacology & therapeutics, 2005. PubMed 15740542 · DOI
  3. RCT Saccharomyces boulardii to Prevent Antibiotic-Associated Diarrhea: A Randomized, Double-Masked, Placebo-Controlled Trial. Open forum infectious diseases, 2016. PubMed 26973849 · DOI
  4. przegląd systematyczny z metaanalizą (różne probiotyki) Probiotics for the prevention of pediatric antibiotic-associated diarrhea. The Cochrane database of systematic reviews, 2019. PubMed 31039287 · DOI
  5. RCT A randomized placebo-controlled trial of Saccharomyces boulardii in combination with standard antibiotics for Clostridium difficile disease. JAMA, 1994. PubMed 8201735
  6. RCT Efficacy and safety of Saccharomyces boulardii as adjunct therapy with Vancomycin in treating Clostridioides difficile infection: A randomized controlled trial. Scientific reports, 2025. PubMed 40457042 · DOI
  7. przegląd systematyczny Prevention of Clostridium difficile infection with Saccharomyces boulardii: a systematic review. Canadian journal of gastroenterology = Journal canadien de gastroenterologie, 2009. PubMed 20011734 · DOI
  8. przegląd systematyczny z metaanalizą Saccharomyces boulardii as an Adjunct to Helicobacter pylori Eradication Therapy: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of digestive diseases, 2026. PubMed 42764401 · DOI
  9. przegląd systematyczny z metaanalizą Systematic review with meta-analysis: Saccharomyces boulardii supplementation and eradication of Helicobacter pylori infection. Alimentary pharmacology & therapeutics, 2015. PubMed 25898944 · DOI
  10. przegląd systematyczny z metaanalizą Saccharomyces boulardii as an adjuvant therapy for Helicobacter pylori eradication: A systematic review and meta-analysis with trial sequential analysis. Helicobacter, 2019. PubMed 31414551 · DOI
  11. przegląd systematyczny z metaanalizą Effect of Saccharomyces boulardii supplementation to bismuth quadruple therapy on Helicobacter pylori eradication. BMC gastroenterology, 2025. PubMed 40251486 · DOI
  12. przegląd systematyczny z metaanalizą The effect of Saccharomyces boulardii supplementation on Helicobacter pylori eradication in children: a systematic review and meta-analysis of Randomized controlled trials. BMC infectious diseases, 2023. PubMed 38102568 · DOI
  13. przegląd systematyczny z metaanalizą Systematic review with meta-analysis: Saccharomyces boulardii for treating acute gastroenteritis in children-a 2020 update. Alimentary pharmacology & therapeutics, 2020. PubMed 32056266 · DOI
  14. sieciowa metaanaliza Which Probiotic Is the Most Effective for Treating Acute Diarrhea in Children? A Bayesian Network Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Nutrients, 2021. PubMed 34959871 · DOI
  15. RCT (porównanie z lekiem) Comparison of Two Forms of Loperamide-Simeticone and a Probiotic Yeast (Saccharomyces boulardii) in the Treatment of Acute Diarrhoea in Adults: A Randomised Non-Inferiority Clinical Trial. Drugs in R&D, 2015. PubMed 26541878 · DOI
  16. przegląd systematyczny z metaanalizą Are probiotics and prebiotics effective in the prevention of travellers' diarrhea: A systematic review and meta-analysis. Travel medicine and infectious disease, 2019. PubMed 30278238 · DOI
  17. RCT [Prevention of traveler's diarrhea with Saccharomyces boulardii. Results of a placebo controlled double-blind study]. Fortschritte der Medizin, 1993. PubMed 8486328
  18. przegląd systematyczny z metaanalizą Strain-specific and outcome-specific efficacy of probiotics for the treatment of irritable bowel syndrome: A systematic review and meta-analysis. EClinicalMedicine, 2021. PubMed 34712929 · DOI
  19. przegląd systematyczny z metaanalizą Strain-Specific Systematic Review with Meta-Analysis of Probiotics Efficacy in the Treatment of Irritable Bowel Syndrome. Journal of clinical medicine, 2026. PubMed 41682832 · DOI
  20. przegląd systematyczny z metaanalizą Effect and Safety of Saccharomyces boulardii for Neonatal Necrotizing Enterocolitis in Pre-term Infants: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of tropical pediatrics, 2021. PubMed 32500137 · DOI
  21. przegląd opisów przypadków Invasive Saccharomyces infection: a comprehensive review. Clinical infectious diseases : an official publication of the Infectious Diseases Society of America, 2005. PubMed 16267727 · DOI
  22. przegląd systematyczny opisów przypadków Epidemiology of Saccharomyces fungemia: A systematic review. Medical mycology, 2023. PubMed 36806741 · DOI
  23. badanie retrospektywne Fungemia and Other Fungal Infections Associated with Use of Saccharomyces boulardii Probiotic Supplements. Emerging infectious diseases, 2021. PubMed 34287140 · DOI
  24. badanie retrospektywne Incidence of Saccharomyces cerevisiae fungemia in hospitalised patients administered Saccharomyces boulardii probiotic. Mycoses, 2021. PubMed 34585799 · DOI
  25. seria przypadków Seven cases of fungemia with Saccharomyces boulardii in critically ill patients. Intensive care medicine, 2002. PubMed 12107689 · DOI

Rekordy z PubMed (NCBI), stan na 25.10.2026. Każde źródło sprawdzone automatycznie: istnieje, tytuł, rok i DOI zgadzają się z rekordem. Redakcja CzysteSuplementy.pl.